Home › Kritiek › Ontologie van identiteit

Ontologie van identiteit: wat "identiteit" filosofisch is

In de filosofie zijn er drie verschillende noties van "identiteit". Genderidentiteit-retoriek verwart ze stelselmatig.

Drie soorten identiteit

Numerieke identiteit (Leibniz): X = Y dan en slechts dan als ze alle eigenschappen delen. Kwalitatieve identiteit: X en Y zijn van hetzelfde type. Narratieve identiteit (MacIntyre, Ricoeur): de zelf-constructie die iemand van zijn leven maakt. Deze drie zijn radicaal verschillend.

Welke wordt geclaimd?

Wanneer iemand zegt "ik ben een vrouw" met een mannelijk lichaam, kan dat drie dingen betekenen: (1) numeriek identiek aan vrouwen (onmogelijk: zonder gameetproductie); (2) kwalitatief identiek (deelt eigenschappen — feitelijk onjuist op essentiële kenmerken); (3) narratief identiek (zelfdefiniëring). Alleen (3) is verdedigbaar, en is dan een persoonlijke constructie, geen ontologisch feit.

De equivocatie

Het probleem is dat in de publieke discussie (3) wordt geclaimd, maar de juridische en sociale consequenties van (1) en (2) worden geëist: toegang tot vrouwenruimtes, vrouwensport, vrouwen-quota. Een narratieve identiteit geeft die rechten niet — net zoals iemand die "een wetenschapper in zijn hart" is daarmee geen lab toegang krijgt. Zie ook zijn versus voelen.

Identiteit en sortale termen

De filosoof David Wiggins benadrukte dat identiteit altijd sortaal is: identiteit-onder-een-concept. Iemand is identiek als mens, als persoon, als individu. Het sortale concept "vrouw" heeft criteria — biologische, sociale — die niet door zelfverklaring te vervullen zijn. Zonder sortale criteria betekent "ik ben een vrouw" niets concreets.

Bestaat narratieve identiteit dan niet echt?

Is dit niet alleen filosofie?