Home › Kritiek › Ontkenning van realiteit
Ontkenning van realiteit: zelfbenoeming heeft grenzen
Mensen mogen zichzelf veel benoemen — maar niet alles wat zelf-benoemd wordt is daarmee waar. Otherkin, transabled, trans-racial en age-transition laten zien dat "ik voel het, dus ben ik het" geen criterium kan zijn. Genderidentiteit is precies dezelfde structuur — maar dan met juridische dwang erachter.
Het principiële onderscheid
Zelfbenoeming is legitiem waar ze geen feitelijke claim maakt die anderen bindt: "ik ben katholiek", "ik ben vegetariër", "ik ben kunstenaar". Zelfbenoeming wordt problematisch wanneer ze (1) feitelijke claims maakt over biologie of geschiedenis, (2) anderen rechten of plichten oplegt, (3) verificatie onmogelijk maakt door beroep op een innerlijk gevoel. Genderidentiteit-claims doen alle drie — en eisen dat de samenleving meespeelt op straffe van uitsluiting als hater.
Reductio: de gevallen die wél worden afgewezen
Een 50-jarige witte man die zich identificeert als 12-jarig Aziatisch meisje wordt niet juridisch erkend — terecht. Een man die zichzelf identificeert als arts wordt niet zonder kwalificatie als arts behandeld. Otherkin (mensen die zich identificeren als wolf, draak of elf), transabled (mensen die zich identificeren als gehandicapt en gezonde ledematen geamputeerd willen) en transage worden allen als waanvoorstelling of stoornis behandeld. De logische structuur van die claims is identiek aan trans-gender — alleen de politieke wind staat anders.
De trans-racial parallel
Rachel Dolezal identificeerde zich als zwart; haar claim werd publiek als bedrog verworpen. Filosoof Rebecca Tuvel (Hypatia, 2017) liet zien dat de logische structuur identiek is aan trans-gender. De brief van honderden academici die Tuvels artikel wilden laten intrekken bewees haar punt: het verschil rust niet op argument, maar op politieke kracht. Zie ook feministische kritiek.
De compassie-valstrik
Tegen kritiek wordt vaak compassie aangevoerd: "deze mensen lijden, gun ze de identiteit". Compassie vereist echter eerlijkheid, geen instemming met onjuistheid. Het is geen compassie om iemand met anorexia te bevestigen in "ik ben te dik"; niet om iemand met body integrity dysphoria te helpen aan amputatie. Echte zorg vraagt waarheid. Zie zijn versus voelen en cirkelredenering.
De schade van het wegduwen van realiteit
Op dit "ik voel, dus ben" rusten puberteitsblokkers bij kinderen die zichzelf niet kunnen overzien, mastectomieën bij gezonde meisjes, juridische zelf-id zonder enige toetsing, en het openbreken van vrouwenruimtes, sport en opvang. Detransitioners dragen de onomkeerbare schade — transitie geneest niet. Wie het aankaart wordt monddood gemaakt.
Privé en sociaal mag iemand zich noemen wat hij wil. Maar dat verandert geen biologie, en kan geen rechten van anderen overrulen.
Het is feitelijk. Eerlijkheid is de basis van zinvolle zorg, niet de tegenstelling. Bevestiging van een waandenkbeeld is geen vriendelijkheid maar verwaarlozing.
Bronnen
- Tuvel R. (2017). In Defense of Transracialism. Hypatia, 32(2).
- Stock K. (2021). Material Girls. Fleet.
- Lawford-Smith H. (2022). Gender-Critical Feminism. OUP.
- Levine S.B. (2022). Reflections on the clinician's role. Archives of Sexual Behavior.