Home › Identiteiten › Neutrois
Neutrois
Neutrois is een vroege online-term voor een "neutraal gender" met een expliciet lichamelijk programma: borstamputatie, gonadectomie, soms genitale nullification. Een ideologische zelfduiding vertaalt direct in onomkeerbare ingrepen op gezond weefsel. Een geloofsbelijdenis met een operatietafel als gevolg.
Definitie volgens voorstanders
Een identiteit zonder gender, met expliciete wens naar een geslachtsneutraal lichaam: borstweefsel verwijderd, gonaden verwijderd, soms vaginectomie, phalloplastie of nullification-procedures. Het label combineert psychologische zelfduiding met een lichamelijk programma — een spagaat die kenmerkend is voor identiteits-claims die directe medische gevolgen eisen.
Oorsprong: H.A. Burnham, 1995
Gemunt door H.A. Burnham rond 1995, verspreid via alt.transgendered en Neutrois.com. Klein, vrijwel uitsluitend Engelstalig. Geen demografische tellingen; in genderpoliklinieken wordt neutrois onder non-binair of agender gerubriceerd zonder aparte registratie. Vanaf 2010 verschijnt de term in Tumblr- en Reddit-glossaries — onderdeel van de bredere proliferatie sinds 2010. In Nederland nooit ingeburgerd; Nederlandstalige aanmelders gebruiken doorgaans "agender" of "non-binair".
Kritiek: van leeg label naar onomkeerbare ingreep
Neutrois illustreert direct wat er gebeurt zodra een interne categorie zonder objectieve basis onomkeerbare medische ingrepen op gezond weefsel rechtvaardigt. Een klinische beoordeling die mastectomie en gonadectomie koppelt aan zelfrapportage van "een neutraal gevoel" voldoet niet aan evidence-based standaarden. Er is geen meetbare marker, alleen zelfrapportage — een tekstboek-voorbeeld van een cirkelredenering en onfalsifieerbaarheid.
De Cass Review (2024) noemt de evidence onder dergelijke ingrepen bij minderjarigen "remarkably weak"; de Zweedse SBU (2022) en het Britse NICE (2020) komen tot vergelijkbare conclusies. Hruz (2020) wijst erop dat ingrepen op gezonde gonaden bij personen onder de 25 een definitieve hormonale en reproductieve schade veroorzaken zonder bewezen klinisch nut. Levine (2022) plaatst de afweging in een breder ethisch kader: zonder meetbare anker-diagnose kan informed consent klassiek niet gelden. Wie dit als probleem benoemt wordt monddood gemaakt en als hater weggezet.
Het scherpste theoretische bezwaar: neutrois formuleert een lichamelijk verzoek vanuit een innerlijke ervaring die niet onafhankelijk verifieerbaar is. Blanchard (2005) en Bailey (2003) hebben beargumenteerd dat een deel van zulke wensen bij volwassen mannen sterker correleert met autogynefilie dan met aangeboren genderontwikkeling. AGP is een parafilie, geen identiteit. Dat de hypothese überhaupt niet wordt onderzocht geldt zelf als signaal — kritiek is ideologisch verdacht gemaakt.
Schade: gonadectomie, mastectomie, nullification
Onderzoek naar spijt en detransitie ontbreekt voor specifiek deze subgroep, omdat de groep klein is en uitval moeilijk te volgen. Wat wel vaststaat: ingrepen zijn onomkeerbaar. Gonadectomie veroorzaakt levenslange hormoonafhankelijkheid, mastectomie elimineert lactatie en sensaal weefsel, genitale nullification sluit reconstructie uit. Cass beveelt expliciet aan zulke trajecten bij jongeren niet meer als standaard te bieden buiten formeel onderzoeksprotocol. Transitie geneest niet — zie detransitie-onderzoek.
Verwante identiteiten
Agender — overlap zonder lichamelijke component.
Genderless — synoniem.
Non-binair — paraplu.
Veelgestelde vragen
Nee. Het is een zelfgekozen identiteits-label. Komt niet voor in DSM-5-TR of ICD-11.
Meestal mastectomie, hysterectomie, gonadectomie. Soms ook genitale modificatie of nullification.
Agender benoemt een gevoel; neutrois koppelt dat aan lichamelijke neutralisatie.
Niet als zelfstandige categorie. Aanvragen lopen via de generieke trajecten voor non-binaire of transgender-patiënten.
Specifiek voor neutrois: nauwelijks data. Voor verwante ingrepen tonen Dhejne (2011) en Littman (2021) substantiële minderheidspercentages spijt en detransitie.
Bronnen
- Cass, H. (2024). Independent Review of Gender Identity Services for Children and Young People — Final Report.
- SBU (2022). Hormonbehandling vid könsdysfori — barn och unga.
- NICE (2020). Evidence review: Gender-affirming hormones for children and adolescents with gender dysphoria.
- Hruz, P. W. (2020). Deficiencies in scientific evidence for medical management of gender dysphoria. Linacre Quarterly, 87(1), 34–42.
- Levine, S. B. (2022). Reflections on the clinician's role. Archives of Sexual Behavior, 51, 3527–3536.
- Blanchard, R. (2005). Early history of the concept of autogynephilia. Archives of Sexual Behavior, 34, 439–446.