GenderID.nl

Een geloof · geen feit · kritisch bekeken

Home › Identiteiten › Androgyn

Androgyn

Androgyn is een eeuwenoude esthetische categorie: een uiterlijk dat mannelijke en vrouwelijke kenmerken combineert. Recent wordt het woord ook gebruikt als identiteitslabel. Critici vinden dat daarmee het onderscheid tussen uiterlijk en identiteit vervaagt.

Definitie volgens voorstanders

Klassiek: een persoon of figuur met een gemengd mannelijk en vrouwelijk uiterlijk. Recent ook: een genderidentiteit waarbij iemand zich noch volledig man noch volledig vrouw voelt.

Oorsprong: van mythologie naar label

De term is afgeleid van het Oudgrieks: andro- (man) en gyne (vrouw) (bron). Androgynie komt al voor in Plato's Symposium, in de mythe waarin volgens Aristophanes de mensheid begon met drie geslachten, onder wie man-vrouwwezens (bron). In de popcultuur werd androgyne expressie bekend door artiesten als David Bowie, die in 1972 zijn alter ego Ziggy Stardust lanceerde, en Annie Lennox (bron). Het gebruik als identiteit hoort bij de bredere verspreiding van non-binaire labels.

Kritiek: van expressie naar identiteit

Critici stellen dat het verschil tussen uiterlijk en identiteit verloren gaat wanneer een androgyne stijl als identiteitslabel wordt gepresenteerd: een vrouw die er androgyn uitziet, blijft een vrouw. Klassieke androgyne expressie daagde starre rollenpatronen uit; de identiteitslezing suggereert volgens critici juist dat afwijkende expressie een eigen categorie nodig heeft. Er is geen meetbare marker die de claim bevestigt of weerlegt; de enige bron is zelfrapportage. Zie ook cirkelredenering en onfalsifieerbaarheid.

De Cass Review (2024) schrijft in het voorwoord dat medicatie binair is, dat de snelst groeiende groep onder de transparaplu non-binair is en dat over de uitkomsten voor deze groep nog minder bekend is (bron).

Wat de bronnen zeggen over behandeling

De Cass Review (2024) noemt de zorg voor jongeren met genderdysforie "an area of remarkably weak evidence" en schrijft dat slechts drie richtlijnen de behandeling van non-binaire jongeren bespreken: de Zweedse en de Noorse raden hormoonbehandeling voor deze groep af wegens gebrek aan bewijs, terwijl WPATH wel op maat gemaakte hormoonbehandeling aanbeveelt (bron). SBU (2022) vond het bewijs onvoldoende om de effecten van puberteitsremmers en cross-sekse hormonen te beoordelen (bron). Zie ook detransitie-onderzoek.

Verwante identiteiten

Veelgestelde vragen

Bronnen

  1. Cass, H. (2024). Independent Review of Gender Identity Services for Children and Young People — Final Report. pdf.
  2. Stryker, S. (2008). Transgender History. Seal Press.

Zie ook